Panginahanglan sa koryente 

mo katulo ka pilo sa 2040 

TAGBILARAN CITY, May 23 (PIA)—Gipaglantawan nga ang panginahanglan sa nasud sa enerhiya mopilo sa makatulo sa 2040, kamatuoran nga karon gitutokan na sa kagamhanan sa pagpangulo sa Department of Energy (DOE). 

Sa Pilipinas kansang katawhan, habig sa kalikopan, wala makaipsot ang nasud sa paggamit sa uling alang sa pagmugna’g enerhiya, sumala sa taho, katunga sa gisupply sa power grid sa nasud gikan sa uling o coal. 

Sa kinatibuk-an, sobra sa katunga ang enerhiya nga gikan sa uling ug sa lana: mga mailhang hugaw nga tinubdan sa koryente, segun sa pagtuki sa mga tigpaniid. 

Ika lima nga bahin lamang sa koryente sa nasud ang gihatag sa natural gas ug renewable energy (geothermal, hydro, solar ug wind) samtang ang nahimilin, gisupply sa mga generator nga gipadagan sa lana (oil). 

Samtang padayon ang pagbulhot sa ekonomiya sa nasud nga sama ka paspas sa China subay sa natala nga 6.8% sa unang upat ka buwan sa 2018, dili halayo nga daku gayud ang panginahanglan sa koryente, segun sa DOE. 

Sa pagpangandam alang niini, may mga sector nga buot nga tuki-on sa kagamhanan ang paggamit sa nukleyar, nga napamatud-an na nga barato. 

Matud ni Carlo Arcilla, director sa Philippine Nuclear Research Institute (PNRI), “ang labing daku nga isyu sa Pilipinas kay kita ang may labing mahal nga koryente sa tibuok kalibutan.” 

Sa paggamit sa nukleyar, matud niya, mahal man ang puhunan, barato ang agi-an sa kortente nga kabayran. 

Sa mga pagtuon, ang koryente sa Pilipinas, karon nga walay subsidy gikan sa kagamhanan, naa sa ika 16 nga labing mahal, sa 44 ka nasud nga gisurvey nadtong 2016. 

Tungod niini, ang DOE mihatag na og higayon nga masubay og usab ang palisiya sa nukleyar isip barato nga tinubdan sa koryente. 

Si DOE Assistant Secretary Gerardo Erguiza una na nga mipalubad nga gikinahanglan na sa Pilipinas ang mas barato, kasaligan nga supply sa koryente: butang nga matubag sa tinubdang nukleyar, subay usab sa malampuson nga mga kasinatian na niini sa uban nga nasud. 

Niini, ang DOE nangayo na ni Presidente Rodrigo Duterte sa usa ka executive order nga magdeklara sa Pilipinas nga andam na alang sa usa ka programang nukleyar. 

Subay usab niini, sa unang mga lakang nga subayon na sa nasud ang programang nukleyar, napaltos. 

Ang pagkapaltos dala sa safety concerns ug tungod kay kini naglangkob sa pagbuhi sa Bataan Nuclear Power Plant (BNPP) nga gipatukod ni kanhi presidente Ferdinand Marcos. 

Gipatukod niadtong 1976 pagtubag sa krisis sa enerhiya dala sa oil embargo sa Middle East, ang 621 megawatt nga BNPP migasto’s $2.3 bilyones ug nahuman niadtong 1984. 

Apan duha ka tuig human mapalayas si Marcos ug sa katalagmang nukleyar sa Chrenobyl sa Russia, gipadaplin na lang kini. 

Daghang nagtuo nga kon itandi sa pagtukod og bag-o nga planta, ang pagbuhi sa BNPP nga makuha sa 5 ka tuig maoy labing paspas nga pagtubag sa panginahanglan sa koryente. 

May mga tanyag ang mga international companies sa pagpahiuli sa BNPP sa bili nga gikan sa $1 bilyon ngadto sa $3 bilyones, segun sa DOE. 

Apan daghan usab ang nahadlok sama ni geologist Kelvin Rodolfo, tungod kay ang BNPP, nasulod sa usa ka earthquake fault nga nasumpay sa us aka bulkan nga dormant 

Ug samtang nangandoy ang DOE nga ilatad na sa nasud ang palisiya nukleyar, una na nga gipahibaw ni Presidente Duterte nga una sa iyang konsiderasyon mao ang safety. (rahc/PIA-7/Bohol)

Ang wala magamit nga Bataan Nuclear Power Plant (BNPP) usa sa gisugyot nga buhi-on aron tubagon ang pangilahanglan sa koryente apan matud ni Presidente Duterte nga una niyang konsiderasyon mao ang safety concerns kabahin niini. Karon, gihimo na nga tour destination and planta aron may ikasapal sa utang nga gigamit pagtukod niini. (rahc/PIA-7/Bohol)