Thursday, June 04, 2026

Pananom og mga makaon aron
makatigum para kinahanglanon

TAGBILARAN CITY Bohol (PIA)— Matud pa, 67.7 porsyento sa binuwan nga budget sa matag panimalay, adto paingon sa pagpalit sa labing yano nga pagkaon.

Niini, matud sa usa ka kasaligan nga nanguma gamit ang permaculture, kon makapatubo ug maka produce ang mga pamilya og bisag katunga sa panginahanglan sa pagkaon, daku na kini nga matigum.

Didto sa Kapihan sa PIA, si Engr Reginaldo “Rey” Balatayo kinsa usa ka sustainable agriculturist ug permaculture practitioner mipaambit nga dili na kinahanglang magtrabaho og maayo, kon dili magtrabaho subay sa unsay natural nga kinaiya sa kinaiyahan.

Kaniadto, wala man silay suliran sa pagkaon, salig sa kaalam sa katiguwangan kay ila na kini nga nasabtan, dayag ni Balatayo.

Tun-I ang kinaiyahan, sabta ang dagan sa tubig, ang nagbalik-balik nga dagan sa panahon, ug dinhi ipahaum ang mga paningkamot.

Didto sa Kapihan sa PIA nga nagtuki sa unsay maayong buhaton sa panahon nga may huwaw ug menos ang uwan ug tubig, nagkahiusa ang mga nagsunod sa malungtaron nga panguma: itanom ang kadtong mga dili magkinahanglan og daghang tubig, kadtong mahimong ipapuli sa humay ug maghatag sa protina nga gikinahanglan sa lawas.

Dugang ni Bonifacio Javier, organic agriculture practitioner, dili bag-o ang huwaw sa kinabuhi sa mga Pinoy, ug pinaagi sa pagtanum og mga lagutmon, ubi, kamote, gabi, bolanghoy ug apale kay kini sila napamatun-an nga mulahutay sa huwaw, seguro nga may makaon pa gihapon.

Si Javier, kinsa sakop usab sa Making Liveable Cebu, midugang sa pag-ingon nga kinahanglan usab nga magtanom sa mga klase-klase nga tanom aron kon may dili molahutay, aduna usab gayud mabuhi nga makahulip sa kakuwangon.

Ug kon may dyutay pa nga tubig, dili usikan, matud ni Balatayo. Ang ikaligo, mahimo pang ikapamisbis og ikabubo sa inodoro, kay dili mahimo nga ang tubig sayangon. (PIAbohol)
MANANUM OG IKAHULIP SA HUMAY. Samtang malisud ang katawhan sa pagpananum og humay tungod sa huwaw, mahimong magkamotehan, gabi, ubi, apale, bolanghoy ug saging nga mahimong ikahulip sa humay, aghat sa mga sustainable agriculture practitioners sa Kapihans a PIA. (PIAbohol)

No comments: